پوکی استخوان چیست و چگونه بر بزرگسالان مسن تأثیر میگذارد؟
در این مطلب میخوانید:
پوکی استخوان چیست و چگونه بر بزرگسالان مسن تأثیر میگذارد؟
پوکی استخوان بیماری است که حدود ۵۴ میلیون نفر در ایالات متحده را تحت تأثیر قرار داده است. زنان چهار برابر بیشتر از مردان به آن مبتلا میشوند.
هیچ علت واحد و مشخصی برای پوکی استخوان وجود ندارد، اما عوامل خطر شناخته شده زیادی، به ویژه برای بزرگسالان و سالمندان وجود دارد.
درک خطر ابتلا به پوکی استخوان میتواند به شما کمک کند تا نقش فعالی در محافظت از سلامت استخوانهای خود داشته باشید.
پوکی استخوان و سالمندان
استخوانها از بافت زندهای تشکیل شدهاند که دائماً در حال تغییر است. در طول زندگی، بدن ما برای حفظ استحکام و سلامت استخوانهایمان به مواد معدنی کلسیم و فسفات متکی است. با این حال، با افزایش سن، بدن ما به جای نگه داشتن این مواد معدنی در استخوانهایمان، تمایل به جذب مجدد آنها دارد.
وقتی استخوانهای قدیمیتر دوباره جذب میشوند و استخوان جدید کافی تولید نمیشود، تحلیل استخوان رخ میدهد. و اگر تحلیل استخوان بیش از حد باشد، میتواند منجر به بیماری به نام پوکی استخوان شود.
کلمه "پوکی استخوان" به معنای واقعی کلمه به معنای "استخوان متخلخل" است. زیر میکروسکوپ، استخوان سالم شبیه لانه زنبور است. اما در پوکی استخوان، استخوان سوراخها و فضاهای بسیار بزرگتری دارد. این باعث میشود استخوانها تراکم کمتری داشته باشند، شکنندهتر شوند و بیشتر مستعد شکستگی باشند.
پوکی استخوان اغلب یک بیماری "خاموش" نامیده میشود، زیرا بسیاری از افراد هیچ علامتی ندارند. این بیماری ممکن است سالها بدون تشخیص پیشرفت کند - تا زمانی که استخوان بشکند.
پوکی استخوان میتواند باعث شکستگیهای دردناک و ناتوانکنندهای به نام شکستگیهای شکنندگی شود. این شکستگیها میتوانند توانایی راه رفتن فرد را به خطر بیندازند، باعث بدشکلی و کاهش قد شوند و کیفیت زندگی را به طور قابل توجهی کاهش دهند.
شکستگیهای ناشی از پوکی استخوان حتی ممکن است به طور غیرمستقیم منجر به مرگ شوند، زیرا عوارض مربوط به شکستگی میتواند باعث شود سلامت فرد مسن به سرعت رو به زوال برود.
چه کسی بیشتر در معرض ابتلا به پوکی استخوان است؟
پوکی استخوان حدود ۵۴ میلیون نفر را در ایالات متحده تحت تأثیر قرار میدهد. اگرچه این بیماری هم در مردان و هم در زنان رخ میدهد، اما زنان چهار برابر بیشتر از مردان در معرض ابتلا به آن هستند. خطر پوکی استخوان با افزایش سن افزایش مییابد. بسیاری از زنان پس از یائسگی شروع به ابتلا به آن میکنند.
علت پوکی استخوان چیست؟
هیچ علت واحد و مشخصی برای پوکی استخوان وجود ندارد، اما عوامل خطر شناخته شده زیادی وجود دارد. برخی از این عوامل مانند جنسیت و سن ما، خارج از کنترل ما هستند - زنان در 10 سال اول پس از ورود به یائسگی، به سرعت دچار تحلیل استخوان میشوند. سایر عوامل خطر عبارتند از:
- سابقه خانوادگی: آیا پوکی استخوان ارثی است؟ شاید. داشتن یکی از اعضای نزدیک خانواده (مثلاً مادرتان) مبتلا به پوکی استخوان یا سابقه شکستگی استخوان میتواند خطر ابتلا را افزایش دهد.
- وزن و جثه بدن: افراد لاغر و ریزه میزه در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به پوکی استخوان هستند. دلیل این امر این است که آنها نسبت به افرادی که جثه بزرگتری دارند و وزن بیشتری را تحمل میکنند، استخوان کمتری برای از دست دادن دارند.
- برخی شرایط پزشکی: برخی از شرایط سلامتی و اقدامات پزشکی ممکن است شما را بیشتر در معرض پوکی استخوان قرار دهد، مانند:
- اختلالات تیروئید
- آرتریت روماتوئید
- HIV/AIDS
- بی اشتهایی عصبی
- بیماری سلیاک
- بیماری خونی (مثلاً میلوم متعدد، بیماری سلول داسی شکل)
- سکته مغزی
- جراحی کاهش وزن
- گاسترکتومی
- برخی داروها: در موارد خاص، داروها میتوانند به استخوانهای شما آسیب رسانده و خطر پوکی استخوان را افزایش دهند. این موارد عبارتند از:
- درمانهای هورمونی برای سرطان سینه یا پروستات
- استروئیدها
- داروی ضد تشنج (مثلاً فنوباربیتال)
- آنتی اسیدهای حاوی آلومینیوم
- داروهای شیمی درمانی سرطان
- سیگار کشیدن و مصرف الکل: سیگار کشیدن میتواند مانع از استفاده بدن از کلسیم غذایی شود. نوشیدن بیش از حد الکل نیز میتواند خطر پوکی استخوان را افزایش دهد.
- کمبود ورزش: فعالیت بدنی به قوی ماندن استخوانها کمک میکند. داشتن سبک زندگی بیتحرک میتواند سلامت استخوانهای شما را به خطر بیندازد.
- کمبودهای تغذیهای: کمبود کلسیم در رژیم غذایی میتواند خطر ابتلا به پوکی استخوان را افزایش دهد. این موضوع در مورد ویتامین دی هم صادق است. زیرا به بدن شما کمک می کند تا از کلسیم دریافتی از غذا استفاده کند.
برخی از علائم و نشانههای پوکی استخوان چیست؟
پوکی استخوان معمولاً تا زمانی که شکستگی استخوان رخ ندهد، هیچ علامتی ایجاد نمیکند. اما اگر متوجه هر یک از موارد زیر شدید، باید به پزشک خود اطلاع دهید:
- کمردرد
- کاهش قد به میزان ۱ اینچ یا بیشتر
- تنگی نفس
- تغییرات وضعیت بدن (مثلاً قوز کردن)
پوکی استخوان چگونه تشخیص داده میشود؟
تشخیص پوکی استخوان شامل انجام آزمایش تراکم استخوان است که بینش بیشتری در مورد سلامت استخوان شما ارائه میدهد. این آزمایش روشی سریع، ارزان و بدون درد برای تعیین خطر شکستگیهای ناشی از پوکی
استخوان است.
بنیاد سلامت استخوان و پوکی استخوان، آزمایش پوکی و تراکم استخوان را برای زنانی که :
- سن ۶۵ سال یا بیشتر دارند
- در سن یائسگی با عوامل خطر پوکی استخوان هستند
- یائسگی زیر ۶۵ سال با عوامل خطرناک دارند.
- همچنین اگر بعد از ۵۰ سالگی به دنبال یک زمین خوردن یا آسیب جزئی دچار شکستگی استخوان شوید، باید آزمایش تراکم استخوان انجام دهید.
پوکی استخوان چگونه درمان میشود؟
هیچ درمان یکسانی برای پوکی استخوان وجود ندارد. در عوض، درمان آن ممکن است شامل ترکیبی از دارو، مکملها و تغییرات سبک زندگی باشد.
- دارو
اگر آزمایش تراکم استخوان شما نمرات " تی منفی دو ممیز 5 دهم یا کمتر را نشان دهد، برای شما دارو تجویز می شود.
چندین دسته از داروهای ایمن و مؤثر وجود دارد که برای پیشگیری و درمان پوکی استخوان تأیید شدهاند، از جمله:
- هورمون درمانی و درمانهای مرتبط با هورمون
- بیس فسفوناتها
- بیولوژیکها
- عوامل آنابولیک
برخی از داروها برای زنان مسنتر در مقایسه با زنان جوانتر که در مرحله قبل از یائسگی هستند، مناسبتر هستند. پزشک شما گزینههای شما را با شما در میان خواهد گذاشت و بر اساس سلامت کلی و میزان استخوانی که از دست دادهاید، به شما در انتخاب بهترین داروی پوکی استخوان کمک خواهد کرد.
ترجیحات شخصی شما نیز مهم است، زیرا برخی از داروها به صورت تزریقی تجویز میشوند، در حالی که برخی دیگر به صورت مایع یا قرص هستند.
اگر پوکی استخوان در شما تشخیص داده شده است یا در تلاش برای پیشگیری از آن هستید، پزشک ممکن است توصیه کند که میزان کلسیم و ویتامین دی خود را افزایش دهید.
بنیاد سلامت و پوکی استخوان توصیه می کند زنان 51 سال به بالا روزانه 1200 میلی گرم کلسیم بخورند، در حالی که اکثر بزرگسالان 50 سال به بالا به 800 تا 1000 واحد بین المللی ویتامین دی در روز نیاز دارند.
مصرف مولتی ویتامین یا مکملها میتواند به شما کمک کند تا مقدار کافی از این مواد مغذی را دریافت کنید، اگر آنها را از غذا یا رژیم غذایی به تنهایی دریافت نمیکنید.
به خاطر داشته باشید که مکملهای غذایی بدون نسخه مانند داروهای تجویزی تنظیم نمیشوند. قبل از مصرف هرگونه مکمل، با پزشک خود مشورت کنید.
- تغییر سبک زندگی
اگر پوکی استخوان دارید، مهم است که مصرف الکل و کافئین را محدود کنید و از مصرف محصولات دخانی خودداری کنید.
ورزش منظم میتواند به کاهش یا جلوگیری از تحلیل استخوان و همچنین افزایش قدرت عضلات، بهبود تعادل و وضعیت بدن و تسکین درد کمک کند.
به فعالیتهای تحمل وزن مانند پیادهروی، دویدن، رقصیدن و وزنهبرداری ادامه دهید. قبل از شروع یک برنامه ورزشی، حتماً با پزشک خود مشورت کنید.
بخش مهم دیگری از درمان پوکی استخوان، جلوگیری از زمین خوردن در داخل و خارج از خانه است. این ممکن است شامل مراحلی مانند موارد زیر باشد:
- تمیز نگه داشتن کف خانه از هرگونه شلوغی (مثلاً سیمهای برق شل)
- استفاده از کفپوشها و قالیچههای ضد لغزش
- نصب دستگیره در حمام و نرده در راهپلهها
- اطمینان از وجود نور کافی در سراسر خانه
- تمیز نگه داشتن فضای باز از هرگونه شلوغی و در وضعیت مناسب
- پوشیدن کفشهای تخت با کف غیر لغزنده هنگام خروج از خانه.
در قلب هر کار مؤثری علیه پوکی استخوان باید همیشه دفاع از خودمختاری و استقلال سالمندان وجود داشته باشد.
باید به آنها کمک کرد تا تواناییهای باقیمانده را حفظ کنند و کیفیت زندگی خوب را بهبود ببخشند. و تحت هر شرایطی کرامت این عزیزان را حفظ کرده و محترم بشمریم.
